कर्नाटक राज्यातील गोकर्ण जवळील उत्तर कन्नडाचा 'मिर्जान किल्ला’...
मिर्जान या किल्ल्याचे प्रथम ऐतिहासिक दृष्टान्तात नवेथ एस्पर इब्नबट्टाुता यांनी बांधलेल्या या किल्ल्याची निर्मिती प्रथम १२०० च्या सुमारास नवाथ सल्तनतने केली होती... त्यानंतर ते विजयनगर साम्राज्याखाली आले त्यानंतर १६०८ मध्ये भारताच्या पुरातत्त्व सर्वेक्षण ताड्री क्रीकच्या दक्षिण-पूर्व किनारपट्टीवर १६०८-१६४० च्या कालखंडापर्यंत त्याचे बांधकाम केले...
मिर्जान त्यांच्या राजवाड्याचे स्थान होते १७ व्या शतकात कैलडी राजवंशाने स्वतंत्र राजवटीचा दर्जा दिला आणि त्यानंतर मिरजानच्या दक्षिणेस कन्नराचा प्रदेश, त्याच्या राजधानीने बेडनुर येथे राज्य केले. १६७६ मध्ये कैलडी रान चिन्नमम यांनी मिर्जेनपर्यंत हा प्रदेश ताब्यात घेतला होता...
१७५७ मध्ये, मराठ्यांनी मिर्झन किल्ला जप्त केला होता १७५५ मध्ये बेदनूरचा शेवटचा शासक बासप्पा नाईक याच्या मृत्यूनंतर हा किल्ला पकडला गेला.. या घटनेमुळे त्याच्या १७ वर्षांच्या दत्तक पुत्र चाणबासावीय यांचे प्रतिनिधीत्व झाले तिच्या दत्तक मुलाला तिच्या “जार” घेण्याचा विरोध केल्यामुळे तिने त्याला खून केले यामुळे संतप्त स्थानिक लोकांनी बंड केला आणि मराठ्यांनी किल्ला जिंकून घेतला त्या परिस्थितीचा फायदा घेत होता....
मे १७८३ ते मार्च १७८४ दरम्यान ब्रिटिशांनी मेजर तोररिओनच्या नेतृत्वाखाली हा किल्ला ताब्यात घेण्यापूर्वी होणपती पर्यंत नेले होते....
डे बॅरोस, बारबोसा, हैमिल्टन आणि बुकानन यासारख्या इतिहासातील क्रोनिकर यांनी मेगनच्या नावाखाली विजयनगर राजांच्या अधिपत्याखाली किल्ल्याचा इतिहास नोंदवला आहे १७२० मध्ये हॅमिल्टन एक लहान पोर्ट म्हणून त्याचे महत्त्व दर्शवितो ज्याचा वापर मिरपूड, कॅसिया, खनिज पदार्थ आणि जंगली जायफळ यांच्या निर्यातीसाठी केला जातो. १८०१ मध्ये बुकानन यांनी ‘मिडिझॉय’ हे ठिकाण ‘मिडीजॉय’ म्हटले...
@sachinpokharkar_
